Nieuwe wetgeving, nieuwe mogelijkheden. Ben jij voorbereid?
Vanaf 1 juli 2026 treedt één van de meest ingrijpende wijzigingen binnen de Omgevingswet in werking. Met de ‘Wet versterking regie volkshuisvesting’ wordt het mogelijk om onder voorwaarden vergunningvrij mantelzorgwoningen én familiewoningen op eigen erf te realiseren.
Dat klinkt eenvoudig.
Maar wat verandert er precies? Wanneer is deze ‘woning’ vergunningvrij? Wat wordt er verstaan onder mantelzorg en wie is de familie die er mag wonen? Welke voorwaarden gelden voor het achtererfgebied, de oppervlakte en bouwhoogte? En wat betekent dit voor vergunningverlening, toezicht, handhaving en de BAG? Wat zijn de gevolgen voor brandveiligheid en andere bouwregels?
In deze actuele praktijktraining krijg je antwoord op die vragen.
We duiken in de nieuwe regelgeving, de achterliggende wetgeving en de gevolgen voor de dagelijkse praktijk van gemeenten, omgevingsdiensten, architecten en adviseurs.
Een training over veel meer dan alleen vergunningvrij bouwen. Want wie denkt dat deze wetswijziging alleen kansen biedt, ziet de nieuwe uitdagingen nog niet.
Waarom deze training?
De nieuwe regels maken het mogelijk om vergunningvrij woningen op eigen erf te realiseren voor:
- Mantelzorgsituaties
- Pre-mantelzorg
- Eerstegraads familieleden
- Kinderen die (tijdelijk) geen passende woonruimte kunnen vinden
- Ouders die dichtbij hun kinderen willen wonen
Hiermee ontstaat een geheel nieuwe categorie vergunningvrije woonvormen.
Voor vergunningverleners, toezichthouders en beleidsmakers roept dit direct nieuwe vragen op:
- Hoe toets je deze woningen?
- Welke regels blijven gelden en welke niet (meer)?
- Wanneer is sprake van een familiewoning?
- Hoe zit het met meerdere woningen op één perceel?
- Welke rol heeft de gemeente nog?
- Hoe organiseer je toezicht en handhaving?
Precies daar gaat deze training over.
Wat leer je?
Na deze training:
- Begrijp je de nieuwe regels rondom vergunningvrije mantelzorg- en familiewoningen.
- Weet je welke wijzigingen worden doorgevoerd in het Bbl, Bkl en Omgevingsplan.
- Kun je beoordelen wanneer een ‘woning’ vergunningvrij mag worden gerealiseerd.
- Begrijp je de voorwaarden rondom achtererfgebied, oppervlakte en bouwhoogte.
- Kun je de verschillen uitleggen tussen mantelzorgwoningen, familiewoningen, pre-mantelzorgwoningen en reguliere woningen.
- Krijg je inzicht in de gevolgen voor vergunningverlening, toezicht en handhaving.
- Weet je welke nieuwe uitvoeringsvraagstukken ontstaan voor gemeenten.
- Werk je met actuele praktijkvoorbeelden en casussen.
Onderwerpen
Tijdens deze training behandelen we onder andere:
Wet versterking regie volkshuisvesting
- Achtergrond en doel van de wet
- Stand van zaken wetgeving
- Verwachte inwerkingtreding
Vergunningvrije mantelzorgwoningen
- Wat verandert er?
- Wanneer is een vergunning niet meer nodig?
- Tijdelijkheid versus permanent gebruik
Vergunningvrije familiewoningen
- Nieuwe mogelijkheden voor eerstegraads familieleden
- Wonen op eigen erf zonder zorgrelatie
- Praktische voorbeelden
Bouwregels en voorwaarden
- Achtererfgebied
- Bebouwingsgebied
- Maximale oppervlakte
- Tijdelijk of permanente bouw(regels)
- Technische eisen uit het Bbl (brandveiligheid, toegankelijkheid, duurzaamheid etc)
Gemeentelijke praktijk
- Gevolgen voor vergunningverlening
- Gevolgen voor toezicht en handhaving
- BAG, WOZ en BRP
- Registratie en beheer van familiewoningen
Voor wie is deze training?
Deze training is ontwikkeld voor:
- Vergunningverleners, casemanagers en planbeoordelaars
- Toezichthouders en handhavers
- Juristen omgevingsrecht
- Beleidsadviseurs fysieke leefomgeving
- Medewerkers van gemeenten en omgevingsdiensten
- Architecten en adviseurs bouwregelgeving
- Consulenten Wmo en sociaal domein
Veelgestelde vragen
Is deze training actueel?
Ja. De training wordt voortdurend bijgewerkt op basis van de laatste stand van zaken rondom de Wet versterking regie volkshuisvesting. Wij putten rechtstreeks uit de wet en nota van toelichting.
Gaat deze training alleen over vergunningvrij bouwen?
Nee. Juist de gevolgen voor vergunningverlening, toezicht, handhaving en gemeentelijke uitvoering staan centraal. Ook de technische bouwregels uit het Bbl worden besproken.
Is deze training juridisch of praktisch?
Beide. Je krijgt inzicht in de wetgeving én leert hoe je deze toepast in de praktijk.
Kan ik eigen casussen meenemen?
Zeker. Eigen praktijkvragen zijn van harte welkom.
Praktische informatie
-
Duur: 1 dag (09.30 – 16.30 uur)
-
Kosten: € 595,- excl. btw per deelnemer
-
Inclusief: lesmateriaal, lunch, koffie/thee en arrangementskosten
-
Voorbereiding: je ontvangt vooraf een korte opdracht
-
Benodigdheden: laptop of tablet – je gaat actief aan de slag
- Docent: Wico Ankersmit en Henry de Roo
Klaar voor de volgende generatie vergunningvrij bouwen?
De vergunningvrije mantelzorg- en familiewoning gaat de praktijk van gemeenten, omgevingsdiensten en adviseurs ingrijpend veranderen. Wil jij weten wat er verandert en hoe je hiermee omgaat? Meld je dan aan voor deze actuele praktijktraining. Voor meer informatie over aanmelden, deelname en annuleren bekijk deze pagina.